Главная страница

Farma uczestnicząca w WWOOF w Australii. Krzaki malin wymagają częstego pielenia

World Wide Opportunities on Organic Farms lub Willing Workers on Organic Farms (WWOOF) – swobodna sieć organizacji krajowych łącząca gospodarstwa organiczne i chętnych do pracy na nich wolontariuszy, powstała w Wielkiej Brytanii w 1971 z inicjatywy Sue Coppard. Ok. 6000 gospodarstw w 100 krajach świata należy do WWOOF[1], ale nie ma jednej strony internetowej przedstawiającej je wszystkie. Nie ma też międzynarodowego członkostwa w WWOOF[2], chociaż organizacje w poszczególnych krajach starają się współpracować ze sobą i zachować podobne standardy. W 2011 było zarejestrowanych ponad 80.000 wolontariuszy na całym świecie[3].

Od nazwy organizacji utworzono rzeczownik WWOOFing („WWOOFowanie”), oznaczający udział w organizacji jako wolontariusz na pracujący w gospodarstwie ekologicznym[4]. Słowa WWOOF używa się też jako czasownika to WWOOF („WWOOFować”)[5]. Słowa te są nieoficjalnie używane w językach wielu krajów[6].

Działalność

WWOOFowanie w Rishpon w Izraelu

„WWOOFowanie” ma na celu wsparcie ekologicznych metod hodowli, zapoznanie wolontariuszy z życiem wiejskim we własnym lub obcym kraju i umożliwienie im zdobycia doświadczenia w ekologicznych metodach upraw i hodowli zwierząt. Wolontariusze (WWOOFers) nie otrzymują pieniędzy za swoją pracę[7]. Gospodarz zapewnia wyżywienie, nocleg i możliwość nauki w zamian za pomoc w uprawach i hodowli[4].

Wolontariusz może pracować w danym gospodarstwie przez okres od kilku dni do roku lub wyjątkowo do kilku lat, chociaż przeważnie jest to 7–10 dni[5]. Dzień pracy wynosi zwykle 5–6 godzin i umożliwia kontakt z wolontariuszami z innych krajów również pracującymi w tym samym gospodarstwie[8].

Przykładowe prace na farmach WWOOF to pielenie, sadzenie roślin, zbieranie plonów, roznoszenie kompostu, karmienie zwierząt gospodarskich (kury, kozy), dojenie krów, czyszczenie koni; ale także prace gospodarskie, takie jak malowanie domu czy szycie ubrań[5]. Zakres prac różni się w zależności od regionu, np. w Australii w regionie winiarskim Clare Valley może to być to zbiór winogron Syrah dla Knappstein Vineyard, a w północnej Tajlandii – zbiór ziaren kawy arabskiej[8].

Gospodarstwa biorące udział w „WWOOFowaniu” to zarówno działki, małe ogrody, jak i małe gospodarstwa rolne i farmy komercyjne, a także centra edukacyjne czy kawiarnie[7]. Gospodarstwa ekologiczne chcące wziąć udział w WWOOF wpisują się na stronie internetowej WWOOF swojego kraju, zaś w krajach gdzie nie ma oddziału WWOOF – mogą ogłosić się na stronie WWOOF Independent. Nie jest wymagany certyfikat gospodarstwa organicznego[9], a tylko podpisanie deklaracji wobec WWOOF, że stosuje się metody stabilne ekologiczne (ecologically sound methods)[7][10]. W Anglii koszt ogłoszenia farmy to £30, a otrzymania dostępu do listy gospodarstw dla wolontariusza – £20[4]. Poprzez stronę internetową organizacja informuje potencjalnych wolontariuszy i gospodarzy o pojawiających się ofertach wolontariatu, ale także czasem pracy czy kursów[6]. WWOOF nie pośredniczy (poza podaniem informacji na stronie internetowej) w polecaniu wolontariuszy gospodarstwom[7], ani nie pomaga przy załatwianiu wiz[11][12]. Nie ma górnej granicy wieku dla wolontariuszy (poza zdolnością do pracy fizycznej; niektórzy zaczynają swoją przygodę z WWOOF w wieku przedemerytalnym[4]), zaś dolna granica to 18 lat[13][9].

Historia

Skrót WWOOF pierwotnie oznaczał Working Weekends on Organic Farms i określał ruch powstały w Anglii w 1971[1]. Sekretarka z Londynu Sue Coppard, która w dzieciństwie spędzała wakacje na wsi[9], pragnęła przybliżyć mieszkańcom miast życie wiejskie, a zarazem wesprzeć ruch rolnictwa ekologicznego. Zaczęła od próbnych weekendów roboczych dla 4 osób na biodynamicznej farmie Caplehurst Farm[9] (obecnie Emerson College)[4] w hrabstwie Sussex.

Wkrótce okres wolontariatu wydłużył się, toteż nazwę idei zmieniono na Willing Workers on Organic Farms, ale wówczas słowo "work" (praca) zaczęło kolidować z prawem pracy w niektórych krajach oraz tworzyło problemy z władzami imigracyjnymi, które myliły wolontariuszy WWOOF z migrant workers (wyjeżdżającymi do pracy)[1]. Np. w Nowej Zelandii wolontariusze uważani są za pracowników, ponieważ otrzymują w zamian gościnę; nie daje to jednak podstaw do ubiegania się o wizę pracowniczą[14]. Dla wyeliminowania problemu, a także w celu uznania światowego zasięgu działalności, w 2000 nazwę zmieniono na World Wide Opportunities on Organic Farms. Mimo to niektóre organizacje WWOOF pozostały przy dawnych nazwach.

W 2000 zorganizowano pierwszą międzynarodową konferencję WWOOF z delegacjami z 15 krajów, na której ustalono znaczenie zwrotów WWOOFer (wolontariusz WWOOF), WWOOF host (gospodarz) oraz to go WWOOFing (WWOOFować), postanowiono też wspierać powstające organizacje WWOOF w krajach rozwijająych się[6].

Gospodarstwa

Dokładne adresy gospodarstw są udostępniane tylko członkom WWOOF[7][15], a bez rejestracji dostępne są opisy gospodarstw, ich rodzaj (np. miejskie, wiejskie, leśne; zorientowane na ogrodnictwo, hodowlę zwierząt czy budownictwo lub technologie alternatywne; prowadzone przez jedną osobę, rodzinę albo wspólnotę, itd.) i ilość gospodarstw w danym regionie[16].

Wśród gospodarstw posiłkujących się pracą wolontariuszy WWOOF znalazła się najstarsza w Anglii organiczna winnica biodynamiczna Sedlescombe Organic Vineyard w hrabstwie Sussex, przyjmująca WWOOFers od początku swojej działalności w 1980, obecnie na poziomie 30–40 osób rocznie[10].

W Australii w „WWOOFingu” uczestniczy 65-akrowe gospodarstwo Zaytuna Farm, należące do The Permaculture Research Institute of Australia i prowadzone zgodnie z zasadami permakultury pod kierunkiem jednego z czołowych światowych specjalistów w tej dziedzinie, Geoffa Lawtona[17].

W Polsce ok. 10 wolontariuszy WWOOF rocznie gości ranczo Eco-Frontiers przy granicy z Ukrainą[18][19], opisane także w przewodniku wydawnictwa Rough Guide pt. Clean Breaks[20].

Statystyki

Według danych WWOOF International, w 2011 roku istniały 52 krajowe organizacje, 11899 gospodarstw i 80149 wolontariuszy[3]. WWOOF Independent to strona internetowa z listą 41 krajów nieposiadających własnej organizacji, zrzeszająca 342 gospodarstwa; przy czym 16 z tych krajów zarejestrowało tylko po jednej placówce[21].

Liczba wolontariuszy na świecie wzrosła od 50.000 (w 2009)[4] do 80149 (w 2011)[3].

Największą organizacją WWOOF była w 2011 strona australijska, skupiająca 2287 gospodarstw i 12150 wolontariuszy[3].

W Stanach Zjednoczonych liczba wolontariuszy WWOOF wzrosła z 1600 (w 2005) do 9000 (w 2010)[10], by w 2011 wynieść już 12100, przy 1421 gospodarstwach[3]. Na trzecim miejscu co do wielkości znalazła się organizacja w Nowej Zelandii: 1289 gospodarstw i 7953 członków[3].

W Anglii WWOOF UK jest organizacją charytatywną (nr rej. 1126220)[7], w której w styczniu 2013 uczestniczyło 553 gospodarstw i 5524 wolontariuszy[22]. W 2011 WWOOF UK plasowało się na siódmym (wśród WWOOFów na świecie) miejscu co do liczby wolontariuszy, mając 500 gospodarstw i ok. 5000 wolontariuszy[3]. W 2010 do organizacji należało 400 (z ogółem 5000) gospodarstw organicznych w Anglii, a pracowało na nich ponad 3000 wolontariuszy po 30 godzin tygodniowo[10].

Polska organizacja WWOOF powstała w 2009, a w roku 2011 zrzeszała 35 gospodarstw i ok. 300 wolontariuszy[3]. Strona WWOOF Poland jest prowadzona w języku angielskim i liczy obecnie (styczeń 2013) 38 gospodarstw[23].

Problemy

Organizacja nie zapewnia wolontariuszom miejsc w gospodarstwach – wolontariusze muszą sami kontaktować się z gospodarzami i starać się o przyjęcie[24]. Ponieważ gospodarstw jest mało, a stosunkowo dużo chętnych do pracy, wolontariusze bywają wybierani przez gospodarzy na podstawie posiadanych umiejętności[5], pomimo początkowego założenia organizacji, że wolontariusze mieli być pracownikami niewykwalifikowanymi[4].

Problemy wynikają ze zwykłych ludzkich zaniedbań i konfliktów, np. nie odebrania wolontariusza z dworca autobusowego czy nieobecności gospodarza w domu o umówionej godzinie przyjazdu wolontariusza[9]. Problemem bywa też brak poczucia prywatności gospodarza podczas zamieszkiwania wolontariuszy w tym samym domu[9]. Ze względu na potencjalne problemy poleca się obu stronom, aby zapoznały się ze sobą przez telefon czy internet jeszcze przed spotkaniem, a pierwsza wizyta wolontariusza trwała nie dłużej niż tydzień[9]. Należy też zawczasu ustalić ilość godzin pracy, zasady współpracy, noclegu, wyżywienia itd. – a w czasie pobytu trzymać się tych ustaleń[25].

Organizacja nie wydaje wolontariuszom zaświadczeń o wolontariacie – wolontariusze mogą starać się o uzyskanie takowych bezpośrednio od gospodarzy, którzy jednak nie mają obowiązku ich wydać[26].

  1. a b c The story of WWOOF (ang.). WWOOF.org.uk. [dostęp 30 stycznia 2013].
  2. FAQ (ang.). WWOOF. [dostęp 30 stycznia 2013].
  3. a b c d e f g h WWOOF around the World in 2011 (ang.). WWOOF International. [dostęp 30 stycznia 2013].
  4. a b c d e f g Many Hands Make Light Work (ang.). Emerson College, 9 marca 2009. [dostęp 30 stycznia 2013].
  5. a b c d Jacob Madden: WWOOF your way around the world! (ang.). CNN, 16 czerwca 2010. [dostęp 30 stycznia 2013].
  6. a b c History of WWOOF (ang.). WWOOF Greece. [dostęp 30 stycznia 2013].
  7. a b c d e f How It Works (ang.). WWOOF UK. [dostęp 30 stycznia 2013].
  8. a b Krista Simmons. Work a little, get back a lot. „Los Angeles Times”, s. 8, Brand X, 27 maja 2009 (ang.). 
  9. a b c d e f g Rebecca Smithers: Want to be a wwoofer? (ang.). The Guardian, 23 kwietnia 2011. [dostęp 30 stycznia 2013].
  10. a b c d Rachel Shields. The youth trend that's not for couch potatoes. „The Independent”, 9 maja 2010 (ang.). [dostęp 30 stycznia 2013]. 
  11. Visas and Immigration (ang.). WWOOF UK. [dostęp 30 stycznia 2013].
  12. FAQ (ang.). WWOOF UK. [dostęp 30 stycznia 2013].
  13. FAQ (ang.). WWOOF. [dostęp 30 stycznia 2013].
  14. Willing Workers on Organic Farms (WWOOF) in New Zealand (ang.). Immigration New Zealand, 8 października 2012. [dostęp 30 stycznia 2013].
  15. FAQ (ang.). WWOOF UK. [dostęp 30 stycznia 2013].
  16. Preview hosts (ang.). WWOOF UK. [dostęp 30 stycznia 2013].
  17. WWOOFing (ang.). The Permaculture Research Institute of Australia. [dostęp 30 stycznia 2013].
  18. Liane Katz: Ten of the best WWOOFing breaks (ang.). The Guardian, 8 maja 2009. [dostęp 30 stycznia 2013].
  19. Wolontariat WWOOF (pol.). Eco-Frontiers. [dostęp 30 stycznia 2013].
  20. Jeremy Smith, Richard Hammond: Clean Breaks: 500 new ways to see the world. Rough Guides, 2009, s. 113. ISBN 978-1848360471. (ang.)
  21. WWOOF Independents (ang.). [dostęp 30 stycznia 2013].
  22. WWOOF UK (ang.). WWOOF UK. [dostęp 30 stycznia 2013].
  23. Hosts Previews (ang.). WWOOF Poland. [dostęp 30 stycznia 2013].
  24. FAQ (ang.). WWOOF UK. [dostęp 30 stycznia 2013].
  25. Scott Hartbeck: The How-To’s of WWOOF’ing (ang.). BootsnAll. One Stop Indie Travel Guide, 19 lipca 2012. [dostęp 30 stycznia 2013].
  26. FAQ (ang.). WWOOF UK. [dostęp 30 stycznia 2013].

Linki zewnętrzne

Szablon:Link GA