Главная страница

Lecznicza
{{{nazwa oryginalna}}}
{{{jednostki}}}
Ilustracja
{{{opis zdjęcia}}}
Państwo {{{państwo}}}
Miejscowość {{{miejscowość}}}
Długość ok. 280 m
Poprzednie nazwy {{{poprzednie nazwy}}}
Plan
[[Plik:{{{plan}}}|240x240px|alt=Plan przebiegu ulicy|]]
Przebieg
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 0 m ul. Rzgowska, ↑ul. Piaseczna
Ikona ulica z lewej.svg 100 m ul. Kasowa
Ikona ulica z prawej.svg 136 m ul. Podmiejska
Ikona ulica.svg ≈280 m ↓ul. Podmiejska
Położenie na mapie Łodzi
Mapa lokalizacyjna Łodzi
Brak współrzędnych
Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}}
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Brak współrzędnych
Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}}
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa lokalizacyjna województwa łódzkiego
Brak współrzędnych
Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}}
Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|}

Ulica Lecznicza w Łodziłódzka ulica o długości ok. 280 m i licząca 17 numerów, położona w dzielnicy Górna.

Rozpoczyna się od skrzyżowania z ulicą Rzgowską, a kończy za posesją nr 17 przechodząc w ulicę Podmiejską prowadzącą do ulicy gen. Jarosława Dąbrowskiego. Ma status drogi wewnętrznej[1], na całej długości o ruchu dwukierunkowym. Przedłużeniem ul. Leczniczej na południowy zachód, za skrzyżowaniem z ul. Rzgowską, jest ulica Piaseczna.

Historia

Ulica została wytyczona po roku 1914 (nie istniała jeszcze na wówczas wydanym planie miasta[2]), najprawdopodobniej w połowie drugiej dekady XX wieku, na gruntach wsi Dąbrowa włączonych w granice miasta rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 października 1906 roku[3]. Według Słownika nazewnictwa miejskiego Łodzi otrzymała nazwę ulicy Małej[4], czego inne źródło nie potwierdza[5]. Na planie Łodzi w Atlasie krajoznawczym województwa łódzkiego Eugeniusza Romera i Juliusza Jurczyńskiego, wydanym w 1923 roku, była już widoczna – pod nazwą Zimna[6].

Przed 1927 rokiem zarząd kasy chorych zakupił przy ulicy Zimnej plac z przeznaczeniem pod budowę lecznicy. Rozpoczęcie prac budowlanych było jednak długo odkładane, ponieważ magistrat planował ostateczne uregulowanie przebiegu ulicy i jej przecięcie. Plany zmieniano trzykrotnie, co zmuszało za każdym razem zarząd kasy chorych do korygowania swojego projektu. Na przełomie lat 1926/27 zarząd polecił rozpocząć wstępne prace, jednak magistrat wstrzymał je (po raz czwarty zmieniając plan regulacji przebiegu ulicy), co spowodowało wniesienie skargi przez zarząd kasy chorych do władz wojewódzkich[7].

Aktualną nazwę – ulicy Leczniczej – nadano najprawdopodobniej na przełomie maja i czerwca 1931 roku, po wybudowaniu gmachu Przychodni Ubezpieczalni Społecznej (obecnie Przychodnia Miejska „Lecznicza” pod numerem 6)[4]. W Dzienniku Zarządu m. Łodzi z 26 maja została wymieniona jeszcze jako Zimna[8], natomiast w Dzienniku Zarządu m. Łodzi z 9 czerwca – już jako Lecznicza[9]. Ulica miała już wtedy przebieg zachowany do dziś, ale kończyła się tuż za gmachem lecznicy kasy chorych. Jej przedłużeniem w kierunku północnym była wówczas ulica Podmiejska (dochodząca po skosie w drugą stronę do Czerwonego Rynku i ul. Rzgowskiej), zaś w kierunku północno-wschodnim – ulica Adama Asnyka (obecnie w jej miejscu stoją bloki pod numerami 15 i 17), sięgająca prawie do ul. Juliusza Słowackiego[10].

W czasie obu wojen światowych i niemieckiej okupacji miasta obowiązywało natomiast niemieckie nazewnictwo ulic.

W pierwszej połowie 1931 roku w sąsiedztwie nowego gmachu lecznicy kasy chorych magistrat urządził plac gier i zabaw dla dzieci[8]. Zajmował on teren o powierzchni około 2 ha, należący do spadkobierców Ferdynanda Keniga (właściciela cegielni i zakładu włókienniczego), którzy wyrazili zgodę na takie jego wykorzystanie i byli skłonni oddać go miastu w zamian za część glinianki miejskiej przy ul. Pabianickiej. Teren ten znalazł się wtedy wśród proponowanych do utworzenia w mieście stałych ogrodów jordanowskich i skwerów[9].

Historia zmian nazwy[5]
1915 1915 1915–1918 1918–1931 1931–1940 1940 1940–1945 od 1945
Mała (?)[4] Zimna Kalte Str. Zimna[a] Lecznicza Heilanstaltsweg Annweilerweg Lecznicza

Ważniejsze obiekty

Gmach Przychodni Miejskiej „Lecznicza” (d. Przychodni Ubezpieczalni Społecznej) – wejście główne (czerwiec 2008)
Park Miejski przy ul. Leczniczej – widok na pergolę w centrum parku (czerwiec 2008)
  • nr 6modernistyczny gmach Przychodni Miejskiej „Lecznicza”, wzniesiony w latach 1927–30 według projektu warszawskiego architekta Stefana Kraskowskiego dla Przychodni Ubezpieczalni Społecznej w Łodzi (wpisany do rejestru zabytków)[11]. Przychodnia jest najstarszą i największą działającą nadal tego typu placówką w Łodzi[12]; we wrześniu 1939 roku kierowano do niej rannych w wyniku bombardowania miasta, później w gmachu zorganizowano szpital wojskowy dla jeńców wojennych[13]. W budynku, który w latach 2001–03 przeszedł gruntowny remont, oprócz przychodni mieszczą się Zespół Opieki Zdrowotnej Łódź-Górna, NZOZ „Falck Medycyna” Region Łódzki i apteka „Aglonema”[12],
  • nr 13 – budynek, w którym mieści się Klub Nauczyciela Związku Nauczycielstwa Polskiego,
  • Park Miejski przy ul. Leczniczej – pierwszy park założony w Łodzi po II wojnie światowej, o powierzchni około 2 ha, według projektu K. Marcinkowskiego (na tyłach Przychodni Miejskiej „Lecznicza”)[14].

Numeracja i kody pocztowe

  • Numery parzyste: 2–6
  • Numery nieparzyste: 1–17
  • Kody pocztowe: 93-173 (cała)

Komunikacja

Ulica Lecznicza wraz z będącą jej przedłużeniem ulicą Podmiejską stanowią skrót łączący ulice gen. Jarosława Dąbrowskiego i Rzgowską.

Ulicą Leczniczą nie przebiegają obecnie (ani nie przebiegały w przeszłości) żadne linie MPK Łódź. W pobliże skrzyżowania z ul. Rzgowską dojechać można (stan na czerwiec 2016)[15]:

W pobliżu

  • Kościół pw. Matki Boskiej Anielskiej – ulicą Rzgowską na północny zachód (97 m)[b],
  • Czerwony Rynek – ulicą Rzgowską na południowy wschód (100 m),
  • „Arboretum” – budynek mieszkalny przy ul. Łukasińskiego 4, ukończony w kwietniu 2012 roku, po północnej stronie parku (212 m). W jego miejscu znajdowała się niegdyś fabryka Aleksandra Schichta, wybudowana niedługo przed I wojną światową. Wyróżniała ją piękna, secesyjna fasada z cegły, choć położenie tego typu obiektów w parkowej okolicy było nietypowe. Dwie zrekonstruowane ściany zostały wkomponowane w bryłę „Arboretum”[16],
  • pomnik Ludziom Morza – na wprost wejścia do gmachu VI Liceum Ogólnokształcące im. Joachima Lelewela przy ul. Podmiejskiej 21 (340 m), odsłonięty 22 marca 1984 roku; w siedzibie liceum – Muzeum Morskie.
  1. Prawie do końca maja 1931 roku istniała jeszcze jako ulica Zimna[8][17].
  2. Odległości podano w linii prostej od skrzyżowania z ul. Rzgowską.

Przypisy

Szablon:Przypisy-lista

Bibliografia

  • Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie ZDiT_2016-05-25
    BŁĄD PRZYPISÓW
  • Łódź (plan miasta) 1914 ↓.
  • Stępniewski, Szambelan 2010 ↓.
  • a b c Bieńkowska, Umińska-Tytoń ↓.
  • a b Horodecki (red.) 2015 ↓.
  • Romer, Jurczyński 1923 ↓.
  • Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie IR_49-1927
    BŁĄD PRZYPISÓW
  • a b c Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie DZmŁ_21-1931
    BŁĄD PRZYPISÓW
  • a b Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie DZmŁ_23-1931
    BŁĄD PRZYPISÓW
  • Plan wojewódzkiego miasta Łodzi 1933 ↓.
  • Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie NID-rejestr
    BŁĄD PRZYPISÓW
  • a b Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie PTA
    BŁĄD PRZYPISÓW
  • Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie TPŁ
    BŁĄD PRZYPISÓW
  • Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie turystyczna.lodz
    BŁĄD PRZYPISÓW
  • Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie MPK
    BŁĄD PRZYPISÓW
  • Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie Hines
    BŁĄD PRZYPISÓW
  • Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie Echo_286-1930
    BŁĄD PRZYPISÓW