Главная страница

Treron złotoszyi
Treron phoenicopterus[1]
(Latham, 1790)
Ilustracja
Ptak podgatunku chlorigaster
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd neognatyczne
Rząd gołębiowe
Rodzina gołębiowate
Podrodzina trerony
Rodzaj Treron
Gatunek treron złotoszyi
Synonimy
  • Columba phoenicoptera Latham, 1790[2]
  • Columba hardwickii Gray, 1829[3]
  • Columba militaris Temminck, 1808[4]
  • Crocopus phoenicopterus (wielu autorów)[4]
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[5]
Status iucn3.1 LC pl.svg

Treron złotoszyi (Treron phoenicopterus) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny gołębiowatych. Występuje w południowo–wschodniej Azji, w tym na Sri Lance. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Zasiedla różnorodne zadrzewione środowiska, także siedliska ludzkie. Przebywa w grupach do 12 osobników, wyruszając rankiem na żerowanie. Zjada głównie owoce, w tym najchętniej figowca (Ficus). Gniazduje od marca do czerwca. Gniazdo to niestaranna platforma z patyków, na którą samica składa jedno lub dwa białe jaja. Oba ptaki z pary wysiadują przez blisko 23 dni.

Taksonomia

Formalnie po raz pierwszy gatunek opisał John Latham. Krótki opis zamieścił w drugim tomie Index ornithologicus, który ukazał się w 1790. Za miejsce zebrania holotypu podał Indie (bez wskazania dalszej lokacji). Umieścił nowego ptaka w rodzaju Columba jako C. phoeicoptera[2]. Jednak w rzeczywistości opisał tego ptaka wcześniej (1787), jednak bez podania nazwy naukowej – w Supplement to the General synopsis of birds znalazła się w wzmianka o gołębiu określonym mianem „Purple-winged Pigeon”, którego Latham opisał trzy lata później[6]. Aktualnie (2014) IOC umieszcza trerona złotoszyjego w rodzaju Treron jako T. phoenicopterus[7].

Prawdopodobnie najbliżej spokrewniony z treronem żółtobrzuchym (T. waalia) i afrykańskimi przedstawicielami rodzaju[8]. Opisano 5 podgatunków[7][1][8], wszystkie zaakceptowane przez IOC[7]. W północnej Tajlandii zachodzi krzyżowanie się T. p. annamensis z T. p. viridifrons[9]. Powstałe mieszańce opisano w 1916 pod nazwą Sphenocercus pseudo-crocopus, zsynonimizowano nazwę z T. p. viridifrons[10].

Nazwa rodzajowa Treron pochodzi od greckiego słowa trērōn – „gołąb”, ale także i „uległy” „nieśmiały”. Epitet gatunkowy phoenicopterus w tym przypadku (jest to również określenie na flaminga) znaczy czerwonopióryphoinix oznacza „szkarłatny”, pteron „skrzydło”[11]. W języku asamskim (Bor) Haitha, w kachari Daorep gadeba; Nagowie nazywają ptaka Inruigu[9].

Genetyka

Standardowy kariotyp trerona złotoszyjego składa się z siedmiu par makrochromosomów (łącznie 14) i trzydziestu par mikrochromosomów (łącznie 60), co daje 2n=74[12]. Pod tym względem gatunek plasuje się w większości, bowiem u 63% gatunków ptaków 2n = 74–86[13]. U dwunastu zbadanych osobników podgatunku nominatywnego, pochodzących z Allahabad, stwierdzono występowanie trzech różnych kariotypów i zarazem polimorfizmu chromosomów. Zmiany dotyczą chromosomów 1 i 2 (największych w kolejności u tego gatunku). W przypadku 2. kariotypu jeden chromosom 2 z pary wykazuje podobny stosunek długości krótszych ramion wobec całkowitej długości chromosomu (indeks centrometryczny). Drugi posiada przesunięty centrometr, ale podobną długość całkowitą. W 3. kariotypie (stwierdzonym u jednej samicy) występuje analogiczna sytuacja, jednak dotycząca pary chromosomów 1. Zmiany w kariotypie nie wpływają na fenotyp danego osobnika[12].

Morfologia

Długość ciała przeciętnie 31[9]–33 cm (zakres 195–335 mm[9]), masa ciała w przedziale 226[8]–270 g[9]. Dalszy opis dotyczy T. p. phoenicurus.

Czoło, kantarek i wierzch głowy aż po kark niebieskoszare w pastelowym odcieniu. Na czole i kantarku często widoczny oliwkowy odcień. Szyja ciemna, złotożółta z nieco zielonkawym odcieniem. Górna część grzbietu matowa. W górnej części grzbietu u góry występuje wyraźne niebieskoszare obrzeżenie. Pokrywy skrzydłowe małe oliwkowe, w zgięciu fiołkoworóżowe – powstała plama bywa określana także mianem liliowej[4], winnoczerwonej[14]. Pokrywy skrzydłowe średnie i duże szare w oliwkowym odcieniu, niemal po sam koniec z jasnożółtymi krawędziami chorągiewek zewnętrznych. Najbardziej zewnętrzne pokrywy duże czarne. Lotki III rzędu matowe, szarozielone. Lotki II rzędu czarniawe w oliwkowej tonacji, najbardziej wewnętrzne z wąskimi jasnożółtymi krawędziami chorągiewek zewnętrznych. Lotki I rzędu czarniawe, na zewnętrznych chorągiewkach jasne krawędzie. 3. lotka I rzędu posiada emarginację chorągiewki wewnętrznej, do tego dwie najbardziej zewnętrzne lotki (i trzecia w mniejszym stopniu) odznaczają się widocznie szpiczastym zakończeniem. Grzbiet po kuper i pokrywy nadogonowe o barwie przytłumionej, szarej zieleni[9]. Sterówki łupkowoszare, u nasady z domieszką oliwkowego, zwłaszcza środkowa para. Broda jasna, żółtozielona, na przodzie szyi i na piersi kolor przechodzi w soczyście pomarańczowozłoty. Pokrywy uszne niebieskoszare. Brzuch w większości o barwie poblakłej zieleni, na bokach szarzeje; na środku brzucha i nogawicach cytrynowożółte. Pokrywy podogonowe bordowobrązowe, na końcu każdego z piór białokremowy pas; tworzy to charakterystyczny, pręgowany wygląd. Od spodu ogon czarniawy w bliższej ciału połowie, w dalszej szary. Pokrywy podskrzydłowe szare z jasnymi, niepełnymi obwódkami na końcu[9]. Tęczówka różowa do fiołkoworóżowej, obrączka oczna niebieska. Woskówka szarozielona, tak jak i dziób u nasady, którego dalszą część wyróżnia barwa biaława, do jasnoszarej i różowawobrązowej. Nogi i stopy jaskrawożółte, skoki do połowy opierzone[9].

Występuje nieznaczny dymorfizm płciowy – samica bardziej matowa z mniejszą plamką na skrzydle[9]. Za kolor żółty w upierzeniu trerona złotoszyjego odpowiada obecność karotenoidów; u gołębi ta cecha współwystępuje z owocożernością[15].

Wymiary szczegółowe

Długość skoku 22–25 mm[9].

Porównanie wymiarów podgatunku nominatywnego, chlorigaster i phillipsi (ptaki obu płci, w mm):

Skrzydło Ogon Dziób
phoenicopterus[9] 174–189 92–102 17–20
chlorigaster[14] 173–193 103–117 18,5–20
phillipsi[14] 160–169 95–100 18,5–20

Zasięg występowania

Przedstawiciel podgatunku viridifrons

Treron złotoszyi występuje w Azji południowo–wschodniej na obszarach półwyspów Indyjskiego, Indochińskim oraz na wyspie Cejlon (Sri Lanka). Wschodnia granica zasięgu rozpościera się we wschodniej części Pakistanu[8][16]; w tym kraju ptak występuje głównie zimą, zwabiony owocującymi drzewami, okazjonalnie gniazduje w Pendżabie[17]. Dalej na wschód obszar występowania rozciąga się ku Indiom, gdzie od północy kończy się w stanie Pendżab i na zboczach Himalajów[9]; E.C. Stuart Baker wspomniał o osobniku zestrzelonym w stanie Meghalaya na wysokości około 1220 m n.p.m.[4], jednak wiadome jest, że T. phoenicoptera występuje do 1480 m n.p.m.; w przeważającej mierze w całym zasięgu jest to jednak gatunek nizinny[9]. Na terenie Nepalu (w południowej części[16]) zamieszkuje niziny i większe doliny[9]. Następnie, bardziej na wschód, ranga T. phoenicopterus obejmuje także Bangladesz i Mjanmę (do północnego stanu Taninthayi jako południowej granicy zasięgu[8]), skrajnie południowo–zachodnią część Chin (prowincja Junnan)[9][8], Kambodżę, południowy i centralny Laos (wg autorów HBW tylko płd.[8]), zachodnią, północno–zachodnią oraz południowo–wschodnią Tajlandie oraz południowy Wietnam (nieuznawane prowincje Kochinchina i Annam)[9]. Według BirdLife International na Cejlonie występuje jedynie w południowo–wschodnich rejonach wyspy[16], jednak inne źródła mówią o zasięgu obejmującym niemal całą wyspę[9]. Na wyspie występują tylko przedstawiciele podgatunku phillipsi, jednak kilkukrotnie w okolicach Dżadny i w Arippu stwierdzono T. p. chlorogaster[18].

Środowisko

Treron złotoszyi zamieszkuje różnorodne obszary zadrzewione – zarówno suche, jak i w wilgotne lasy liściaste, lasy wtórne, zakrzewienia, drzewiaste zagajniki na terenach otwartych, obszary rolnicze, wioski, ogrody, a także obsadzone drzewami pobocza dróg[9]. Zwykle ptaki tego gatunku przebywają w piętrze koron drzew; wybierają zazwyczaj ich środkową warstwę, jeśli nie, to najniższą, zaś najrzadziej przebywają na samych czubkach drzew[19]. Zasadniczo gatunek osiadły, występują lokalne wędrówki za pożywieniem[8]; przykładowo, ptaki, które wiosną odwiedzają Pakistan, przybywają na plantacje morwy (Morus)[17]. W Assam występuje w lesie tropikalnym, w którym przeważa Dipterocarpus i Mesua[20].

Zachowanie

Przedstawiciel T. p. phoenicoptera jedzący owoc pigwicy właściwej (Manilkara zapota) – „chickoo”

Towarzyski gatunek. Zwykle obserwowany w grupach 5[9]–12[4] osobników, w większych ilościach na owocujących drzewach, także z innymi gatunkami. Przebywa głównie w koronach drzew. Niekiedy schodzi na ziemię pić lub zbierać drobne kamyki (u gołębi pełnią funkcję gastrolitów[21]). Chodząc po ziemi trzyma ogon podniesiony. Zaniepokojony zamiera, stając się trudnym do zauważenia pośród listowia; gdy potencjalny drapieżnik zanadto się zbliży, treron ucieka[9]. Baker określił lot tego gołębia fenomenalnie szybkim, z energicznym startem[4]. Osobniki tego gatunku w ciągu dnia przemieszczają się między miejscem nocnego spoczynku a żerowiskami. Gdy nastanie świt, wszystkie udają się w jednym kierunku. Jeśli chcą niezauważonym wejść na drzewo, potrafią wspiąć się po pniu, następnie drepcząc po konarze, zamiast lecieć do celu[4]. W trakcie odpoczynku ptaki siadają w wysokich partiach koron drzew, parami lub w małych grupach[9]. W Vadodara obserwowano poranne, zbiorowe kąpiele słoneczne[22].

Głos

Odzywa się serią około dziesięciu przyjemnych w odbiorze, miękkich, melodyjnych gwizdów, podobnych do tych, jakie wydaje treron zielonolicy (T. bicinctus), lecz niższych i głośniejszych[9].

Pożywienie

Owocożerny, zjada także owoce jagodowe[9][19] i nieco ziarna[9][4]. Żeruje głównie na figowcach (Ficus), np. bengalskim (F. benghalensis) czy pagodowym (F. religiosa)[22]. U dziewięciu gatunków owocożernych gołębi badanych w stanie Assam – także i trerona złotoszyjego – w okresie lęgowym figi stanowiły ok. 61,88% diety; poza sezonem rozrodczym wartość ta spadła to 52%[19]. Według Bakera ptaki widziane przez niego w niewoli (początek XX wieku) chętnie jadły owoce czapetki kuminowej (Syzygium cumini)[4]; jej naturalny zasięg nachodzi na obszar występowania trerona złotoszyjego. Podobnie jak u wszystkich gołębi, trerony złotoszyje mają rozciągliwe kąciki dzioba, dzięki czemu są w stanie połykać w całości duże owoce, których w wolu zmieści się naraz najwyżej 2 lub 3. Stosunkowo twarde zdobycze, jak owoce śliwy (Prunus), połyka w całości, zaś miększe, jak figi, dzieli na wcale niemałe kawałki. Ptaki te szybko trawią i spożywają duże ilości pokarmu[4].

Kiedy pije, treron złotoszyi może schodzić na ziemię, jednak zazwyczaj porusza się po zwisającej nad wodą roślinności lub nadbrzeżnym krzewie, nim będzie w stanie dosięgnąć źródła wody. E.C. Stuart Baker przeprowadził eksperyment z udziałem swoich „domowych” gołębi (patrz Relacje z ludźmi), w którym do płaskiego naczynia z wodą włożył pęd bambusa, tak, by tkwił w wodzie jednym końcem skierowanym w dół; okazało się, iż wtedy preferowanym przez ptaki sposobem na dotarcie do wody było właśnie zejście po roślinie, mimo że przed jej umieszczeniem ptaki piły bez problemu. Według obserwacji z centralnych Indii ptaki tego gatunku piją o świcie i pod wieczór, około 16:30 lub 17[4].

Lęgi

Kopulacja. Ptaki należą do podgatunku chlorigaster

Okres lęgowy trwa od marca do czerwca, najintensywniej przebiega w marcu kwietniu[9]. Jeśli lęgi przeciągają się, samica może znieść jaja nawet pod koniec sierpnia. Według badań w Assam w tym stanie formowanie się par zachodzi wcześnie w kwietniu[23]. Przebieg zalotów nie jest nietypowy jak na gołębia. Samiec stroszy pióra na gardle i piersi, opuszcza skrzydła, napusza się i dostojnie dyga, jednocześnie miękko gwiżdżąc. Niekiedy samica odpowiada płynnym głosem i wykonuje okrojoną wersję tańca[4]. Może usiąść w pobliżu samca przyjmując uległą pozę. W Assam zaobserwowano samce, które przeganiały samice, dopóki te nie zaangażowały się w taniec godowy[23]. Po połączeniu się w parę samiec nadal zaleca się do samicy. Nawołuje z gałęzi, a gdy pojawi się jego partnerka, zaczyna obracać się o 180° na gałęzi, stroszy pióra na gardle, głęboko się kłaniając i woła łuuh-łu. Gdy gołębica przyjmie zachętę samca, zbliża się do niego, ten po około 5 sekundach wskakuje na grzbiet samicy i porusza ogonem pod jej ogonem, nim dojdzie do zetknięcia się kloak. Podczas blisko trzysekundowej kopulacji samiec szybko trzepocze skrzydłami, a następnie schodzi bez dodatkowych czynności. Para gołębi 10–15 minut siedzi razem na gałęzi, następnie rozpierzcha się powracając do żerowania. Zaloty i kopulacje obserwowano głównie rankiem, od godziny 6 do 8, i po południu, od 16 do 18[23].

Ponad połowa gniazd ulokowana jest na drzewach rosnących przy skraju lasu[20]. Samiec zbiera materiał na gniazdo w odległości 20–40 m od gniazda i znosi go w wyznaczone miejsce, wykonując większość pracy;. Konstrukcja umieszczona jest na drzewie, np. mango (Magnifera)[4], wełniaku azjatyckim (Bombax ceiba), magnolii champaca (Michelia champaca)[23], migdałeczniku chebułowcu (Terminalia chebula), rzadko w bambusach lub trzcinie[4]; pod względem gatunkowym ptaki nie wykazują widocznych preferencji co do drzew[20]. Na miejscu samica konstruuje z z dostarczonego doń budulca gniazdo[23]; liczy ono blisko 15 cm średnicy i 2,5 cm grubości z nieco ponad centymetrowym wklęśnięciem w środku[24]. Jak u większości gołębi jest to bezładna platforma z patyków i gałązek ułożonych na krzyż[4], oberwanych z suchych drzew[23]. W przypadku tego gatunku sprawia wrażenie wyjątkowo narażonej na wszelkie zniszczenia[4]. Większość czynności powiązanych z budową obserwowano w godzinach porannych (7–9) i popołudniowych (15–18). Obszar z potencjalnym materiałem na gniazdo jest broniony przed innymi gołębiami[23].

Możliwe jest gniazdowanie w małych koloniach, kiedy na jednym drzewie występuje kilka gniazd. Często w takim układzie gołębie wybierają bliskość dziwogonów długosternych (Dicrurus macrocercus) ze względu na ich terytorialność[9]. U T. phoenicopterus w zniesieniu obserwuje się jedno lub dwa jaja[23][4], jednak zwykle dwa[9]. Skorupka gładka, błyszcząca, czysto biała. W kształcie szeroko owalna. Wymiary średnio 38,1 na 24,4 mm[4]. Masa 9,5–14,3 g[23]. Wysiadują oba ptaki z pary. Przed zmianą wysiadujące ptaka obaj partnerzy odpoczywają 30–40 minut na gałęzi, czyszcząc przy tym pióra. Inkubacja trwa zwykle 23 dni (20–24)[23]. Podczas wysiadywania ptaki bywają niewzruszone obecnością drapieżnika, dając się podejść na obecność niemal metra[4]. Około cztery dni po wykluciu się młodych ich rodzice zmniejszają aktywność przy gnieździe, niekiedy zostawiając pisklę na kilka godzin samo. Po 10. dniu życia młodego przylatują jedynie nakarmić je, oddalając się niedługo po tym. Sporadycznie zostają w pobliżu, by pilnować gniazda, raz obserwowano przeganianie przez nie wrony[23].

Sukces lęgowy badano w stanie Assam, w 60,9% zbadanych gniazd wykluły się pisklęta. Spośród dziewięciu przypadków niepowodzenia w przystąpieniu lęgu (w tym samym stanie) za cztery odpowiadało opuszczenie gniazda (jedno znajdowało się nisko nad ziemią), za trzy nawałnica (w tym przy jednej gniazdo spadło razem z gałęzią), za jeden nieokreślone zniszczenie drzewa, zaś za pozostały jeden ścięcie drzewa[20]. Potencjalnymi drapieżnikami są, prócz wron, szponiastekrogulec mały (Accipiter badius), krogulec czubaty (Accipiter trivirgatus), kania czarna (Milvus migrans). Obserwowano konkurencję o materiał gniazdowy z majną brunatną (Acridotheres tristis) i szarą (Acridotheres fuscus)[20].

Podgatunki

Rozpoznano pięć podgatunków[1][7][8][9]. Najbardziej wyraziste różnice względem formy nominatywnej uwidaczniają się u phillipi i annamensis. Obszary występowania poszczególnych podgatunków nie są niekiedy jasno zdefiniowane i mogą nieco nakładać się na siebie[9].

Podgatunek Holotyp Zasięg Morfologia Uwagi systematyczne
T. p. phoenicopterus
(Latham, 1790)
Z Indii; dalsza lokalizacja nieznana[2] wschodni Pakistan i północne Indie po Bangladesz i północno–wschodnie Indie patrz sekcja Morfologia
T. p. chlorigaster
(Blyth, 1843)
Odłowiony w nieokreślonej lokacji w Indiach (w części leżącej na półwyspie)[25] centralne i południowe Indie Cały spód ciała jasnozielony, brak takowej barwy u nasady sterówek. Na pokrywach podogonowych można dostrzec nieco czerwonego[26].
Wymiary szczegółowe w sekcji Morfologia
Protonym: Treron chlorigaster[25]
T. p. phillipsi
Ripley, 1949
Samiec zebrany 26 lutego 1948 w Nilgala, okolice Bibile na wyspie Cejlon
przekazany do Yale Peabody MoNH[14]
Sri Lanka W małym stopniu przypomina chlorigaster, jednak ptaki tego podgatunku wyróżniają się mniejszymi wymiarami, spłowiałą żółcią na górnej części grzbietu grzbiecie (która dodatkowo wchodzi w odcień zielony), w pozostałych jego partiach jak i na skrzydłach większym nasyceniem barw; kolor żółty ograniczony do brody, a także okolic kloaki oraz nogawic; barwna, acz bardziej matowa plama na skrzydle nieznacznie ciemniejsza[14]
Wymiary szczegółowe w sekcji Morfologia
Opisany pod obecną, akceptowaną przez IOC nazwą
Upamiętnia postać W.A.A. Phillipsa, który pomagał Ripleyowi w jego badaniach[14]
T. p. viridifrons
Blyth, 1845
Według autora pozyskany w prowincji Taninthayi (także Tanasserim; Mjanma)[25]
Sclater ustalił, że pochodzi dokładnie z Myeik[10]
południowo–zachodnie Chiny po Mjanmę i północno–zachodnią Tajlandię Przednia część głowy zielonożółta. Przez środek ogona przechodzi zielonożółty pas wyraźnie kontrastując z szarą końcówką i pokrywami nadogonowymi
Długość skrzydła 184–200 mm[9]
Protonym: Treron viridifrons[27]
T. p. annamensis
(Ogilvie-Grant, 1909)
—; wyszczególniono syntyp, został przekazany do MHN w Londynie (wtedy British Museum of Natural History) i oznaczony numerem 1910
pozyskany 19 sierpnia 1908[28]
wschodnia Tajlandia, południowy Laos, południowy Wietnam Ogólnie ptaki podobne do viridifrons, jednak wykazują ciemniejsze upierzenie szyi, na karku niemal brązowe; barwny pas między karkiem a grzbietem (w brązowym odcieniu) bardziej żółty[9]
Długość skrzydła 182–189 mm[9]
Protonym: Crocopus annamensis[27][28]

Status zagrożenia

IUCN uznaje T. phoenicopterus za gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern). Gatunek posiada bardzo duży (4,84 mln km²) zasięg występowania. Trend populacji uznany za wzrostowy, mimo niszczenia środowiska i polowań[23]. BirdLife International bierze pod uwagę tego ptaka jako „trigger species” przy wyznaczaniu nowych ostoi ptaków IBA. Wymienia 14 takich ostoi, w których występuje treron złotoszyi. Są to m.in. Park Narodowy Bardia i Park Narodowy Chitwan[16].

Relacje z ludźmi

Treron złotoszyi nie jest gatunkiem hodowlanym lub ozdobnym, jednak BirdLife International umieszcza ptaka w kryterium zwierzęcia domowego[16].

E. C. Stuart Baker tak pisał o trzymanych przez siebie amatorsko gołębiach[4]:

Raz miałem pięć czy sześć par w małej wolierze, około 6 na 8 stóp [1,8 na 2,4 m] i blisko 8 stóp wysokości, i żyły w niej dosyć przyjaźnie, rzadko walcząc, za wyjątkiem sytuacji, kiedy starały się zająć najlepsze miejsce do gniazdowania [...] Często spędzały wiele czasu próbując balansować na gałęzi w dość nieprawdopodobnych pozycjach

Opisał również wierzenia lokalnej (bengalskiej) ludności[9]:

Ludzie z plemion z wzgórz twardo wierzą, że treron złotoszyi nigdy nie schodzi na ziemię, by pić, ale schodzi w dół po zwisających nad wodą pnączach lub po trzcinach, dopóki nie jest wystarczająco blisko powierzchni wody, by pić. Nie jest to prawda, zwłaszcza, że sam widziałem je, gdy piły, i zastrzeliłem po zerwaniu się do lotu

J.R. Cripps dodał, że według wierzeń mieszkańców wschodniego Bengalu ptaki tego gatunku nawet schodząc na ziemię pić niosą w łapie gałązkę, gdyż szczycą się życiem na drzewach, i by nie zostać posądzonym o przesiadywanie na ziemi zabierają z sobą gałąź do siedzenia[9].

Baker wspomniał (początek XX wieku), że w Indiach jest to popularny i ceniony ptak do trzymania w klatce i regularnie sprzedawany na bazarach w Kalkucie. Odnotował, że często ptaki są trzymane w bambusowych klatkach, tak małych, że ich ogony ocierają się ściany, stając się postrzępionymi i brudnymi. Karmione były głównie plantains (przetworzony, np. przez gotowanie, dojrzały banan) i suttoo – mąką rozmoczoną z wodą. Pewien sprzedawca wspomniał jednak autorowi, że stara się urozmaicać ptakom dietę ziarnem, gotowanym ryżem, a w sezonie również owocami. Według Bakera ptaki tego gatunku nie rozmnażały się w niewoli[4].

Treron złotoszyi to ptak stanowy Maharasztry. W czerwcu 2010 członkowie Bombay Natural History Society zaproponowali, by tę rolę pełniła krytycznie zagrożona pójdźka leśna (Heteroglaux blewitti). Raju Kasabe tak uzasadnił swój pomysł: Więcej ludzi powinno poznać tego ptaka, aby mógł być chroniony w swoim środowisku, odnosząc się do argumentu, iż treron jest powszechnie znany. Pomysł odrzucony, a wspomniany gołąb pozostał jako symbol[29].

  1. a b c Treron phoenicopterus, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. a b c John Latham: Index ornithologicus. T. 2. 1780, s. 597.
  3. Edward Griffith, Edward Pidgeon & John Edward Gray: The animal kingdom arranged in conformity with its organization. T. VIII Aves 3. s. 290, 291.
  4. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u Edward Charles Stuart Baker: Indian Pigeons and Doves. 1913, s. 7-24.
  5. Treron phoenicopterus. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  6. John Latham: Supplement to the General synopsis of birds. 1787, s. 201.
  7. a b c d F. Gill & D. Donsker: Pigeons. IOC World Bird List v4.3. [dostęp 28 sierpnia 2014].
  8. a b c d e f g h i J. del Hoyo, A. Elliot, D.A. Christie: Handbook of the Birds of the World. T. 4. Sandgrouse to Cuckoos. Lynx Edicions, 1997. ISBN 84-87334-22-9.
  9. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z aa ab ac ad ae af ag ah David Gibbs: Pigeons and Doves. A&C Black, 2010, s. 441–442. ISBN 978-1-4081-3556-3.
  10. a b H.G. Deignan. The Birds of Northern Thailand. „Bulletin – British Museum of Natural History”. 186, 1945. 
  11. James A. Jobling: Helm Dictionary of Scientific Bird Names. Christopher Helm Publishers Ltd, 2009, s. 304, 389. ISBN 1-4081-2501-3.
  12. a b Helal Ahmad Ansari & Dipika Kaul. Inversion polymorphism in Common Green Pigeon, Treron phoenicoptera (Latham) (Aves). „The Japanese Journal of Genetic”. 54 (3), s. 197-202, 1979. 
  13. Erik Axelsson. Comparative Genomics in Birds. „Digital Comprehensive Summaries of Uppsala Dissertations from the Faculty of Science and Technology”. 267, s. 10, 2007. 
  14. a b c d e f S. Dillon Ripley. A new race of the Southern Indian Green Pigeon. „Proceedings of the Biological Society of Washington”. 62, s. 9-10, 1949. 
  15. Bettina Mahler, Lidia S. Araujo & Pablo L. Tubaro. Dietary and Sexual Correlates of Carotenoid Pigment Expression in Dove Plumage. „The Condor”. 105 (2), s. 263, 2003. 
  16. a b c d e Yellow-footed Green-pigeon Treron phoenicopterus. BirdLife International. [dostęp 29 sierpnia 2014].
  17. a b Richard Grimmett ,Tom J. Roberts, Tim Inskipp & Clive Byers: Birds of Pakistan. A&C Black, 9780713688009, s. 84.
  18. W. E. Wait. Rough Draft on Ceylon Pigeons and Game Birds. „Spoila zeylonica”. 10, s. 350, październik 1917. 
  19. a b c Oinam Sunanda Devi & Prasanta Kumar Saikia. Diet composition and habitat preferences of fruit eating pigeons in Assam. „NeBIO”. 3 (2), s. 51-57, 2012. 
  20. a b c d e Oinam Sunanda Devi & Prasanta Sumar Kaikia. Nest-site characteristics of Yellow-legged Green-pigeon - Treron phoenicoptera in a tropical evergreen forest patches of eastern Assam, India. „The Bioscan”. 7 (2), s. 277-282, 2012. 
  21. Kurhalyuk et al.. Ocena antyoksydacyjnego bilansu we krwi gołębi (Columba livia) z róśnych środowisk północnej Polski. „Słupskie Prace Biologiczne”. 4, 2007. 
  22. a b Anika Tere. Sun–bathing by Yellow–legged Green Pigeon Treron phoenicoptera at Vadora, Gujarat, India. „Indian Birds”. 2 (2), 2006. 
  23. a b c d e f g h i j k l O.S. Devi & P.K. Saikia. Notes on the nesting behaviour of Yellow-footed Green Pigeon Treron phoenicoptera (Columbidae) at Jeypore Reserve Forest, Assam, India. „Journal of Threatened Taxa”. 4 (3), 2013.  (licencja CC 3.0)
  24. Allan O. Hume: The nests and eggs of Indian birds. T. 2. 1890, s. 371.
  25. a b c Edward Blyth. Drafts for a Fauna Indica. „The journal of the Asiatic Society of Bengal”. 14 (2). 
  26. Edward Blyth. Memorandum from the Zoological curator. „The journal of the Asiatic Society of Bengal”. 12 (1). s. 167.  (patrz: adnotacja na dole strony)
  27. a b Herbert G. Deignan. Checklist of the Birds of Thailand. . 226, s. 48-49, 1963. 
  28. a b R.L.M. Warren & C.J.O. Harrison: Type-specimens of birds in the British Museum (Natural History). T. 1. Non-passerines. s. 15.
  29. Snehal Rebello: Yellow-footed green pigeon retains the state bird tag. HindustanTimes, 29 czerwca 2011.

Linki zewnętrzne