Главная страница

Ten artykuł dotyczy albumu muzycznego. Zobacz też: inne znaczenie tego słowa.
Sap
Minialbum zespołu Alice in Chains
Wydany 4 lutego 1992
Nagrywany 20–26 listopada 1991 w London Bridge Studio, Seattle[1]
Gatunek rock akustyczny[2]
Długość 20:49
Wydawnictwo Columbia
Producent Rick Parashar
Album po albumie

Sap – drugi minialbum amerykańskiego zespołu muzycznego Alice in Chains, wydany 4 lutego 1992 nakładem wytwórni Columbia. Procesem produkcji zajął się Rick Parashar. Sesja nagraniowa odbyła się w listopadzie 1991 w London Bridge Studio na terenie Seattle. Sap charakteryzuje się akustycznym brzmieniem i melancholijnym nastrojem[3]. Wydanie minialbumu w formacie CD zawiera cztery utwory[1]. 18 stycznia 1994 Sap uzyskał certyfikat złotej płyty w Stanach Zjednoczonych po przekroczeniu progu pół miliona sprzedanych egzemplarzy[4].

Kontekst

Po wydaniu debiutanckiego albumu Facelift, zespół aktywnie koncertował w ramach Facelift Tour, występując m.in. w roli supportu przed Anthrax[5], Extreme[6], Iggy Popem[6], Megadeth i Slayerem[5]. 16 sierpnia 1991 grupa zainaugurowała udział w trasie For Unlawful Carnal Knowledge Tour formacji Van Halen[7]. W trakcie jej trwania, członkowie zespołu przystąpili do prac nad materiałem na drugi album studyjny oraz ścieżką dźwiękową do filmu Samotnicy w reżyserii Camerona Crowe’a[8]. Sesja odbyła się w listopadzie w London Bridge Studio na terenie Seattle, przy współpracy Ricka Parashara, i trwała od dwóch do trzech tygodni[8]. Muzycy zarejestrowali łącznie dziesięć utworów[5], spośród których kilka w odmiennej stylistyce brzmieniowej. Cantrell: „Gdy przygotowywaliśmy demo na drugą płytę, powstało trochę materiału, który nam się bardzo podobał, lecz nie odzwierciedlał stylu zespołu. Mieliśmy świetną muzykę, którą szkoda było stracić, która pewnie nie trafiłaby na album. Postanowiliśmy wydać EP. Sami to zrobiliśmy, sami wyprodukowaliśmy”[9].

Nagrywanie

Proces nagrań rozpoczął się 20 listopada i trwał sześć dni[1]. Wyselekcjonowane utwory zespół zarejestrował pod okiem producenta Ricka Parashara[8]. W trakcie trwania sesji, do studia zaproszono Ann Wilson z zespołu Heart[8], Chrisa Cornella z Soundgarden oraz Marka Arma, lidera Mudhoney[8][9]. Cantrell: „Gdy skończyliśmy cztery utwory na Sap, siedząc w studiu pewnej nocy powiedziałem, że może ściągnęlibyśmy Ann z Heart do zaśpiewania w kilku piosenkach i jak się uda to Chrisa oraz kogokolwiek innego kogo uda nam się znaleźć”[10]. Wilson zarejestrowała partie wokalu wspierającego w utworach „Brother”, „Am I Inside” i „Love Song”[9]. Cornell i Arm zaśpiewali obok Cantrella i Staleya w kompozycji „Right Turn[11], która została nagrana pod szyldem Alice Mudgarden[8]. Nazwę utworzono z kontaminacji Alice in Chains, Mudhoney i Soundgarden[8]. Współpracujący ze studiem asystent inżyniera dźwięku Dave Hillis przyznał, że Arm był zdenerwowany podczas nagrań. „Rozmawialiśmy w holu, miał ze sobą sześciopak piwa i zaczął pić jedno z nich. Spytałem czemu jest taki zdenerwowany. Uważał, że jego głos nie będzie pasował do ogólnego klimatu utworu (…) Byłem ciekaw jak na tę sytuację zareaguje Rick, który nie miał doświadczenia z muzyką Mudhoney i stylem Marka. Pamiętam, że gdy śpiewał, Rick spojrzał na mnie i powiedział: «to jest świetne»”[8]. Cantrell podczas sesji korzystał z gitary klasycznej firmy Ovation[9].

Kompozycje

Muzyka

Ann Wilson (od lewej) wystąpiła gościnnie w „Brother”, „Am I Inside” i „Love Song”. Cornell i Arm wystąpili w „Right Turn”, nagranym pod szyldem Alice Mudgarden[8]

Minialbum oferuje proste struktury utworów[10] o akustycznym brzmieniu i melancholijnym nastroju[12]. W porównaniu do poprzednich wydawnictw zespołu, partie gitary elektrycznej na Sap stanowią jedynie akompaniament dla instrumentów akustycznych[3].

Jeff Gilbert z miesięcznika „Guitar World” napisał: „Praca gitary Cantrella na Sap, reprezentuje prywatne przebicia melodyjne, harmonijne i koncepcyjne”[10]. Don Kyle na łamach brytyjskiego tygodnika „Kerrang!”, przyznał w swojej ocenie: „Sap otwiera «Brother», surrealistyczny, niejasny wschodni hymn, który oferuje eteryczny, akustyczny riff, i wokal wspierający w postaci Ann Wilson z zespołu Heart”[13]. Mark Cooper z brytyjskiego magazynu „Q” napisał: „Brzdąkanie gitary akustycznej, a nawet flirtowanie z walcowatym bluesem faworyzowanym przez Led Zeppelin lub The Allman Brothers Band, lecz Staley i Cantrell w swych głosach pozostają nieprzejednani, wyrwani wewnętrznie z jelit bólu[14]. Kristina Estlund w recenzji zamieszczonej na łamach magazynu „Rock Beat” podkreśliła, że „«Brother» jest połączeniem łagodzących partii wokalnych ze zrelaksowanym, przechodzącym tempem[15]. Odnosząc się do partii gitar w kompozycji „Got Me Wrong”, autorka przyznała, że są „niesamowite”[15]. Na temat „Right Turn” napisała: „Mocny tekst połączony z poważnym nisko-buczącym wokalem Layne’a i potężną instrumentalną partią Cornella”[15]. Estlund brzmienie „Am I Inside” porównuje do duetu Simon & Garfunkel, podkreślając przy tym psychodeliczną grę fortepianu i gitary[15]. Jordan Babula z „Teraz Rock”, recenzując płytę, zwrócił uwagę na fakt, że charakteryzuje się ona „niechlujnym i surowym brzmieniem”[16]. Odnosząc się do warstwy brzmieniowej, autor napisał: „«Got Me Wrong» cechuje akustyczna zwrotka i przesterowane gitary w refrenach”[16]. „Am I Inside” recenzent przyrównuje do stylu country[16]. Zamykający „Love Song” stanowi wspólny żart zespołu, gdzie muzycy pozamieniali się instrumentami, a tekst jest improwizowany[9]. Hillis: „Layne grał na perkusji, Sean śpiewał, Jerry i Mike pozamieniali się gitarami. To było głupie”[8].

Teksty

Warstwa liryczna napisana w głównej mierze przez Cantrella, skupia się na temacie relacji interpersonalnych, gdzie wyczuwalny jest stan melancholii[3]. Otwierająca minialbum kompozycja „Brother”, odnosi się do okresu, gdy rodzice muzyka rozwiedli się. „Zostałem z moim starszym bratem u siostry mamy. Mieliśmy jeszcze siostrę Cheri. David odszedł z ojcem do wspólnego życia. Mnie jako małemu chłopcu potrzebna była w tamtym czasie osoba, w której miałbym oparcie, poczucie bezpieczeństwa. Kiedy odszedł z ojcem, nie widzieliśmy się jakieś sześć lub siedem lat. I właśnie o tym opowiada ten utwór, o czasie kiedy byliśmy rozłączeni”[17]. „Got Me Wrong” opisuje historię mężczyzny i kobiety. Cantrell: „To o dziewczynie z którą spotykałem się w czasie, kiedy zerwałem ze swoją prawdziwą miłością. Wiele razy będziesz musiał komuś powiedzieć dlaczego nie chcesz być w związku, jakiego rodzaju człowiekiem jesteś. Zostaniesz wysłuchany lecz będą sądzić, że mogą cię zmienić”[17]. „Right Turn” również porusza problem relacji interpersonalnych. „Chodzi o to, jak kobieta i mężczyzna widzą siebie nawzajem”[17]. Tekst kompozycji „Am I Inside”, będący autorstwa Staleya, ma charakter mroczny i depresyjny. Opowiada o samotności[17]. Kristina Estlund z „Rock Beat”, ze względu na przygnębiający klimat, opisuje ją jako „ciężką”[15].

Oprawa graficzna

Zdjęcie okładki minialbumu wykonano na terenie Griffith Park[8]

Projekt okładki wykonał David Coleman[1]. Autorem oprawy graficznej jest Rocky Schenck[8]. 22 grudnia udał się on wraz ze swoim asystentem do Griffith Park na terenie Los Angeles. „Miałem kilka świetnych zdjęć, m.in. czterech wiader zwisających z ogromnego, starego drzewa, które symbolizowałyby każdego z muzyków, ale ostatecznie skończyło się na zdjęciu, gdzie użyliśmy jednego wiadra”[8]. 3 stycznia 1992 odbyła się promocyjna sesja zdjęciowa[8]. Pomysłem muzyków, który został wykorzystany na tylnej stronie opakowania płyty, było uwiecznienie ich na zdjęciu, w trakcie kiedy oddają mocz na wykonane wcześniej zdjęcia autorstwa Schencka[8].

Pomysłodawcą nazwy minialbumu jest Sean Kinney[9][18]. Cantrell: „Przyśniło mu się, że zamieściliśmy te piosenki na EP-ce i nazwaliśmy ją Sap. Miał wizję, że mówiliśmy o tym na konferencji prasowej, i że płyta cieszyła się powodzeniem. Przysięgam. Następnego dnia spotkaliśmy się i Sean mówi: «chłopaki, miałem sen. Powinniśmy to wydać, żeby się nie zmarnowało». Tak zrobiliśmy. Nagraliśmy całość w cztery czy pięć dni. Trzy z czterech numerów pochodziły ze starszych sesji, wystarczyło je zmiksować[16].

Wydanie

Sap został opublikowany 4 lutego 1992 nakładem wytwórni Columbia, początkowo jedynie na terenie Stanów Zjednoczonych[12]. W jednym z wywiadów Cantrell stwierdził, że był wydany bez żadnego singla, dzięki czemu mogli go zdobyć prawdziwi fani[17]. W innym wywiadzie muzyk podkreślił, że zmiana stylistyki brzmieniowej była zamierzonym zabiegiem. „Staraliśmy się pokazać, że nie jesteśmy tylko zespołem metalowym. Choć gramy metal, to czasami lubimy prezentować także inne gatunki muzyki”[19]. Sap został ponownie wydany 21 marca 1995 w formacie kasety magnetofonowej[17], gdy „Got Me Wrong” wszedł w skład ścieżki dźwiękowej do niskobudżetowego filmu Clerks – Sprzedawcy w reżyserii Kevina Smitha[18], i został wydany w listopadzie 1994 na singlu promocyjnym[18]. 15 kwietnia minialbum zadebiutował na 29. pozycji Top Pop Catalog Albums, notowania opracowywanego przez tygodnik „Billboard[20], na którym utrzymał się przez siedem tygodni[21].

Oprócz standardowego CD, Sap został w 1994 wydany na podwójnym, limitowanym winylu w ilości 2,5 tys. sztuk wraz z Jar of Flies[22] (Jar of Flies był na pierwszej i drugiej stronie, Sap na stronie trzeciej). Na czwartej znajdowało się logo zespołu[23]. W Wielkiej Brytanii Sap i Jar of Flies zostały wydane jako podwójne CD[24].

Odbiór

Krytyka

Recenzje
Wydawca Ocena
AllMusic 4/5 gwiazdek[25]
Encyclopedia of Popular Music 3/5 gwiazdek[26]
Kerrang! 3/5 gwiazdek[13]
Rolling Stone Album Guide 3/5 gwiazdek[27]
Spin Alternative Record Guide 7/10 gwiazdek[28]
Tylko Rock 3.5/5 gwiazdek[29]

Steve Huey z AllMusic, recenzując minialbum napisał, że „Sap był sporym odkryciem, zawierającym cztery akustyczne ballady, gdzie brzmienie zespołu poszło w bardziej melancholijnym i łagodniejszym kierunku, stanowiąc tym samym zupełne przeciwieństwo Facelift[25]. Autor podkreśla w swej ocenie, że mimo tak melancholijnego brzmienia, utwory wciąż zachowują swój ponury i przygnębiający nastrój, dzięki czemu nawiązują do tych z debiutanckiego wydawnictwa[25]. Huey zwraca uwagę na fakt, że w czterech pierwszych utworach widoczna jest dojrzałość i subtelność, których posępne piękno psuje „Love Song”, nagrany w formie wspólnej zabawy całego zespołu. Zdaniem recenzenta, utwór ten nie pasuje do klimatu płyty[25]. Don Kyle z brytyjskiego tygodnika „Kerrang!” napisał: „Sap jest lekko ciekawym urozmaiceniem, szansą dla Alice in Chains na dostrzeżenie ich innej osobowości”[13].

Sprzedaż

18 stycznia 1994 Sap uzyskał certyfikat złotej płyty w Stanach Zjednoczonych po przekroczeniu progu pół miliona sprzedanych egzemplarzy[4]. Według danych opublikowanych przez system Nielsen SoundScan, minialbum na terenie Stanów Zjednoczonych sprzedał się w ilości 663 tys. kopii[30].

Lista utworów

Nr Tytuł utworu AutorzyDługość
1.„Brother”Jerry Cantrell4:27
2.Got Me WrongCantrell4:12
3.Right TurnCantrell3:17
4.„Am I Inside”Layne Staley • Cantrell5:09
5.„Love Song” (ukryty utwór)Sean Kinney3:44
20:49

Twórcy

Opracowano na podstawie materiału źródłowego[1]:

Alice in Chains

Muzycy sesyjni

Produkcja

  • Aranżacja: Jerry Cantrell, Sean Kinney
  • Teksty utworów: Layne Staley, Jerry Cantrell, Sean Kinney

Pozycje na listach i certyfikaty

Album

Lista (1995) Pozycja
Top Pop Catalog Albums (Stany Zjednoczone)[20] 29

Single promocyjne

Rok Utwór Najwyższa
pozycja
Album Rock Tracks
[31]
Modern Rock Tracks
[32]
1994 Got Me Wrong 7 22

Certyfikaty

Państwo Certyfikacja Sprzedaż
Stany Zjednoczone (RIAA)[4]
złota płyta
663 000+[a][30]
  1. Sprzedaż ustalona na podstawie danych opublikowanych przez Nielsen SoundScan[30].

Przypisy

Szablon:Przypisy-lista

Bibliografia

Linki zewnętrzne

  1. a b c d e Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie Sapsesions2
    BŁĄD PRZYPISÓW
  2. Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie Henderson
    BŁĄD PRZYPISÓW
  3. a b c Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie Dirt - Guitar World
    BŁĄD PRZYPISÓW
  4. a b c Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie RIAA
    BŁĄD PRZYPISÓW
  5. a b c de Sola 2015 ↓, s. 152–154.
  6. a b de Sola 2015 ↓, s. 142–145.
  7. de Sola 2015 ↓, s. 163.
  8. a b c d e f g h i j k l m n o de Sola 2015 ↓, s. 170–174.
  9. a b c d e f Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie Kat
    BŁĄD PRZYPISÓW
  10. a b c Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie Jeff93
    BŁĄD PRZYPISÓW
  11. de Sola 2015 ↓, s. 173; Prato 2009 ↓, s. 340.
  12. a b Anderson 2007 ↓, s. 94.
  13. a b c Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie ker
    BŁĄD PRZYPISÓW
  14. Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie q
    BŁĄD PRZYPISÓW
  15. a b c d e Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie Beat
    BŁĄD PRZYPISÓW
  16. a b c d Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie TerazRock
    BŁĄD PRZYPISÓW
  17. a b c d e f Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie autonazwa1
    BŁĄD PRZYPISÓW
  18. a b c Prato 2009 ↓, s. 340.
  19. Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie acoustic
    BŁĄD PRZYPISÓW
  20. a b Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie Pop
    BŁĄD PRZYPISÓW
  21. Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie Pop2
    BŁĄD PRZYPISÓW
  22. Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie blues
    BŁĄD PRZYPISÓW
  23. Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie Winyl95
    BŁĄD PRZYPISÓW
  24. Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie 2CD
    BŁĄD PRZYPISÓW
  25. a b c d Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie allmusic.com
    BŁĄD PRZYPISÓW
  26. Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie RS
    BŁĄD PRZYPISÓW
  27. Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie best
    BŁĄD PRZYPISÓW
  28. Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie TerazRock1
    BŁĄD PRZYPISÓW
  29. a b c Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie sales
    BŁĄD PRZYPISÓW
  30. Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie mainstream
    BŁĄD PRZYPISÓW
  31. Błąd w przypisach: Błąd w składni elementu <ref>. Brak tekstu w przypisie o nazwie modern
    BŁĄD PRZYPISÓW