Главная страница

Szablon:PropozycjaDobregoArtykułu Szablon:Władczyni infobox Maria z Montferratu, zw. La Marquise, fr. Marie de Montferrat, wł. Maria del Monferrato (ur. 1192 w Tyrze, zm. 1212) – królowa Jerozolimy od 1205.

Jedyna córka Konrada z Montferratu i jego trzeciej żony Izabeli Jerozolimskiej. W chwili narodzin została następczynią tronu jerozolimskiego, a po śmierci matki w 1205 została formalnie królową. W 1210 poślubiła Jana z Brienne i została koronowana. Matka Izabeli II (Jolanty), żony cesarza Fryderyka II.

Pochodzenie i losy do śmierci matki

Matce Marii, Izabeli, w 1190 po śmierci siostry Sybilli przypadły prawa do korony jerozolimskiej. W tym czasie była ona żoną Onufrego z Toronu, ale pod naciskiem części baronów małżeństwo unieważniono. 24 listopada 1190 Izabela poślubiła Konrada z Montferratu.

Konrad zginął 28 kwietnia 1192 zamordowany przez asasynów. W tym czasie Izabela była w ciąży. Już osiem dni po śmierci męża, 5 maja, wyszła za mąż za Henryka II z Szampanii. Maria z Montferratu urodziła się jako pogrobowiec. Od tytułu ojca zwano ją "La Marquise".

W 1194 ojczym Marii, Henryk II, zawarł ścisły sojusz z Amalrykiem, nowym królem Cypru. Przypieczętowały go zaręczyny Gwidona, syna Amalryka, z Marią z Montferratu. Jej dwie młodsze przyrodnie siostry – Alicję i Filipę z Szampanii – zaręczono z kolejnymi synami Amalryka: Janem i Hugonem. Zaręczyny następczyni tronu jerozolimskiego z następcą tronu cypryjskiego dawały nadzieję na unię obu państw w następnym pokoleniu. Jednak Gwidon, narzeczony Marii, zmarł w dzieciństwie.

W 1197 zmarł Henryk z Szampanii. W 1198 Izabela wyszła za mąż po raz czwarty, za Amalryka, króla Cypru. Owdowiała 1 kwietnia 1205, sama zaś zmarła niedługo później.

Z trzeciego małżeństwa z Henrykiem II z Szampanii Izabelę przeżyły dwie córki – Alicja i Filipa. Także z czwartego małżeństwa z Amalrykiem II, królem Cypru i Jerozolimy, przeżyły ją jedynie córki – Sybilla i Melisanda. W takiej sytuacji trzynastoletnia Maria jako następczyni matki została królową Jerozolimy. Godność bajlifa (regenta) objął przyrodni brat zmarłej władczyni – Jan z Ibelinu, Stary Senior z Bejrutu. Nie wiadomo, czy wyznaczyła go przed śmiercią Izabela, czy też wybrali go baronowie.

Zaręczyny i ślub z Janem z Brienne

Koronacja Marii i jej męża Jana z Brienne

W 1208, gdy Maria miała siedemnaście lat, do Francji udało się poselstwo na czele z Florencjuszem, biskupem Akki, i Aymarem, seniorem Cezarei. Posłowie poprosili króla Francji Filipa II Augusta, aby wyznaczył odpowiedniego kandydata do ręki Marii. Wiosną 1210 król zawiadomił, że wybór padł na Jana z Brienne, rycerza z Szampanii, starszego od Marii o ponad 40 lat. Filip August i papież Innocenty III ofiarowali mu w wianie po 40 tysięcy funtów srebra.

13 września 1210 Jan przybył do Akki. Następnego dnia zawarł związek małżeński z Marią. Ślubu udzielił im patriarcha jerozolimski Albert. 3 października w Tyrze odbyła się uroczysta koronacja Marii i Jana.

Narodziny córki i śmierć

W 1212 Maria urodziła córkę Izabelę, zwaną przez zachodnie źródła Jolantą. Krótko potem zmarła, przypuszczalnie na skutek komplikacji poporodowych. Formalnie następczynią Marii została jej córka, zaś Jan z Brienne sprawował rządy w jej imieniu jako regent.

Od Marii wywodziła się starsza linia królewska domu jerozolimskiego, która wygasła w 1268 na jej praprawnuku Konradynie, księciu Szwabii i królu Jerozolimy, straconym w Neapolu. Po tym zdarzeniu prawa do korony jerozolimskiej przeszły na potomków przyrodniej siostry Marii, Alicji z Szampanii.

Maria w literaturze

Maria z Montferratu była jedną z bohaterek powieści Bez oręża Zofii Kossak.

Genealogia

Wilhelm V z Montferratu
ur. ok. 1115
zm. 1191
Judyta austriacka
zm. po 1178
Amalryk I
ur. 1136
zm. 11 VII 1174
Maria Komnena
ur. ok. 1154
zm. przed II 1217
         
     
  Konrad z Montferratu
ur. 1146
zm. 28 IV 1192
Izabela I
ur. 1172
zm. 1205
     
   
Jan z Brienne
zm. 23 III 1237
OO   14 IX 1210
Maria z Montferratu
ur. 1192
zm. 1212
                   
                   
                   
Izabela II (Jolanta)
 ur. 1212
 zm. 2 V 1228
 


Bibliografia

Szablon:Władca-Jerozolima