Главная страница

Krążowniki lekkie typu Karlsruhe
Ilustracja
SMS "Karlsruhe"
Stocznia Germaniawerft, Kilonia
Howaldtswerke, Kilonia
Wejście do służby 1914
Zbudowane okręty 2
Dane taktyczno-techniczne
Wyporność 4900 t konstrukcyjna
6191 t pełna
Długość 142,2 m
Szerokość 13,7 m
Zanurzenie 5,5 m
Napęd 14 kotłów, 2 turbiny o łącznej mocy 26 000 KM
Prędkość 27 węzłów
Zasięg 5500 Mm przy 12 w.
Załoga 373 oficerów i marynarzy
Uzbrojenie 12 dział kal. 105 mm
2 wyrzutnie torped kal. 500 mm
120 min

Krążowniki lekkie typu Karlsruhe − typ dwóch niemieckich krążowników lekkich, które weszły do służby w Kaiserliche Marine tuż przed wybuchem I wojny światowej. Lekko uzbrojone, ale szybkie i o dużym zasięgu, były optymalizowane pod kątem działań jako rajdery na liniach komunikacyjnych przeciwnika. Obydwa okręty zostały utracone podczas działań wojennych: SMS "Karlsruhe" w wyniku przypadkowej eksplozji w listopadzie 1914 roku, SMS "Rostock" podczas bitwy jutlandzkiej.

Opis konstrukcji

Charakterystyka ogólna

Krążowniki typu Karlsruhe miały kadłub długości maksymalnej 142,2 m (139 m na konstrukcyjnej linii wodnej), szerokości 13,7 m i średnim zanurzeniu 5,5 m. Wyporność konstrukcyjna wynosiła według projektu 4900 ton, pełna 6191 t. Okręty były opancerzone analogicznie do wcześniejszych jednostek typu Magdeburg: miały pancerny pas na burcie grubości do 60 mm, rozciągający się na około 80% długości kadłuba, pokład pancerny o grubości maksymalnej 60 mm, stanowisko dowodzenia chronione płytami o maksymalnej grubości 100 mm.

Etatowa załoga każdego z okrętów wynosiła 18 oficerów oraz 355 podoficerów i marynarzy.

Urządzenia napędowe

Okręty typu Karlsruhe były napędzane dwoma turbinami parowymi Marine o łącznej projektowanej mocy 26 000 KM, zasilanymi w parę przez 14 kotłów Marine, z których dziesięć było opalanych węglem, cztery zaś paliwem płynnym. Przewidywana prędkość maksymalna miała wynosić 27 węzłów. Na próbach morskich siłownia "Karlsruhe" osiągnęła moc 37 885 KM i prędkość 28,5 węzła, zaś "Rostock" 43 628 KM i 29,3 węzła.

Zapas paliwa, wynoszący 1300 t węgla i 200 t mazutu pozwalał uzyskać zasięg 5500 mil morskich przy prędkości 12 węzłów lub 900 mil morskich przy 25 węzłach.

Uzbrojenie

Uzbrojenie krążowników typu Karlsruhe było identyczne jak zastosowane na typie Magdeburg. Składało się z dwunastu dział 10,5 cm SK L/45 kal. 105 mm na pojedynczych podstawach, dwóch podwodnych wyrzutni torpedowych kal. 500 mm oraz maksymalnie 120 min morskich.

Służba

SMS "Karlsruhe"

Osobny artykuł: SMS Karlsruhe (1914).

Położenie stępki w stoczni Germaniawerft w Kilonii w 1911, wodowanie 11 listopada 1912, w służbie od 15 stycznia 1914. Od początku wojny działał jako rajder w rejonie atlantyckich wybrzeży Ameryki, zatapiając pomiędzy sierpniem a październikiem 17 jednostek handlowych. 4 listopada 1914 został zniszczony eksplozją, spowodowaną prawdopodobnie przez wybuch ładunków w dziobowych komorach amunicyjnych. 129 członków załogi zostało uratowanych przez dwa niemieckie statki zaopatrzeniowe.

SMS "Rostock"

SMS "Rostock"
Osobny artykuł: SMS Rostock.

Położenie stępki w stoczni Howaldtswerke w Kilonii w 1911, wodowanie 11 grudnia 1912, w służbie od 5 lutego 1914. Po wybuchu wojny wszedł w skład sił rozpoznawczych Hochseeflotte. Brał udział w bitwie na Dogger Bank 24 stycznia 1915, następnie przez pewien czas operował na Bałtyku. W kwietniu 1916 wchodził w skład zespołu floty bombardującego Yarmouth. W dniach 31 maja i 1 czerwca 1916 brał udział w bitwie jutlandzkiej. Storpedowany przez brytyjski niszczyciel, został ostatecznie zatopiony torpedami towarzyszących mu niemieckich kontrtorpedowców.

Bibliografia

  • Robert Gardiner, Randall Gray (red.): Conway's All the World's Fighting Ships 1906-1921. London: 1986. ISBN 0-85177-245-5.
  • С. Б. Трубицын: Легкие крейсера Германии. (S. B. Trubicyn: Liegkije kriejsiera Giermanii). Sankt-Petersburg: 1997.